Vết thương giả dễ làm nhất là vết trầy xước: tán nền đỏ hồng loang, chấm mút thô với màu đỏ sẫm và nâu để tạo các vệt li ti theo một hướng, thêm vài chấm máu giả đặc ở chỗ trầy sâu nhất. Khó hơn một bậc là vết cắt nông: đắp một dải sáp tạo hình lên da, miết mép cho tan vào da, rạch một đường giữa bằng que gạt, tô lòng vết cắt màu đỏ sẫm rồi nhỏ máu giả. Cả hai làm trong khoảng hai mươi đến bốn mươi phút với bộ đồ nghề cơ bản.
Thứ làm vết thương giả trông thật không phải lượng máu mà là chi tiết quanh nó: quầng đỏ của da bị kích thích, hướng của vết trầy, độ ẩm ở lòng vết và mép sáp không lộ ranh giới. Bài này đi từng bước cho hai kiểu vết, cách phối màu, cách giữ hiệu ứng suốt buổi, và phép lịch sự khi mang vết thương giả ra ngoài.
Vết thương thật trông như thế nào: quan sát trước khi làm
Người mới thường bôi thật nhiều máu và nghĩ thế là thật. Thực tế một vết trầy do ngã xe hay trượt chân có cấu trúc khá rõ: ở giữa là vùng da bị mài mất lớp ngoài, màu đỏ hồng hơi ướt, có những vệt song song theo hướng cọ xát; bao quanh là quầng đỏ nhạt hơn, loang không đều; ở mép đôi khi có những mảnh da mỏng bị lật. Máu chỉ xuất hiện thành những chấm nhỏ hoặc vệt khô sẫm ở chỗ trầy sâu.
Vết cắt nông thì khác: mép gọn, hơi sưng và đỏ hai bên, lòng vết sẫm hơn, máu đọng thành đường mảnh dọc vết hơn là tràn ra khắp nơi. Vết cắt càng nông càng ít máu. Hiểu điều này giúp bạn tiết kiệm máu giả và làm vết thương thuyết phục hơn hẳn.
Cách quan sát an toàn là xem ảnh minh hoạ trong sách sơ cứu, tài liệu dạy hoá trang hoặc nhớ lại những vết trầy nhỏ của chính mình. Không cần tìm ảnh vết thương nặng; mức người chơi chỉ nên dừng ở trầy xước và cắt nông, đủ cho hoá trang Halloween hay nhân vật vừa qua trận đấu.
Làm vết trầy xước từng bước
Vết trầy không cần sáp, chỉ cần màu và mút chấm. Chọn vùng da phẳng như cẳng tay, đầu gối, gò má hoặc trán.
- Làm sạch và lau khô vùng da; nếu da dầu, thoa một lớp phấn phủ mỏng để màu bám.
- Tán một quầng đỏ hồng nhạt rộng hơn vết trầy định làm, mép loang tan vào da, không thành hình tròn đều.
- Lấy màu đỏ sẫm lên mút chấm, chấm bớt ra khăn giấy, rồi chấm nhẹ lên giữa quầng theo một hướng để tạo vệt li ti; xoay mút một chút sau mỗi lần chấm để vân không lặp.
- Thêm vài chấm nâu đỏ hoặc tím ở vùng trầy sâu nhất để tạo cảm giác máu đã khô.
- Nếu muốn vết trầy còn mới, chấm máu giả đặc thật ít vào vài điểm và để khô một nửa; muốn vết trầy đã vài giờ thì bỏ bước này.
- Nhìn từ khoảng cách một mét: nếu thấy rõ hình tròn hay vệt cọ, tán thêm màu da quanh mép cho mềm.
Mẹo nhỏ: vết trầy thật hiếm khi đối xứng. Để một bên vết dày, một bên thưa, vài vệt li ti chạy ra ngoài quầng đỏ sẽ thật hơn nhiều so với một mảng tròn đều màu.
Làm vết cắt nông bằng sáp tạo hình
Vết cắt bằng sáp hợp nhất ở cẳng tay, mu bàn tay, trán hoặc gò má — những chỗ ít co duỗi. Không đặt sáp trên mí mắt, quanh mắt hoặc môi.
- Làm sạch da. Nếu muốn sáp bám lâu, quét một lớp keo dán da mỏng đúng kích thước vết, chờ keo se lại rồi mới đắp; nếu chỉ dùng vài giờ thì có thể bỏ keo.
- Nhào một mẩu sáp nhỏ trong lòng bàn tay cho mềm, vê thành sợi dài bằng vết định làm, ép dẹt lên da.
- Dùng que gạt hoặc đầu ngón tay thoa chút dầu dưỡng, miết mép sáp ra ngoài cho mỏng dần tới khi không còn gờ; đây là bước quyết định vết thương có thật hay không.
- Rạch một đường giữa bằng mép que gạt, không ấn tới da; mở nhẹ hai mép cho hơi lệch nhau.
- Tô màu da cho cả miếng sáp và vùng quanh đó cho đồng màu; tán đỏ nhạt hai bên mép để giả độ sưng.
- Tô lòng vết cắt màu đỏ rượu hoặc tím sẫm, rồi nhỏ máu giả đặc dọc đường rạch; nếu muốn có vệt chảy, chấm một giọt máu lỏng ở đầu dưới và để trọng lực kéo xuống.
- Phủ một lớp phấn mỏng lên phần màu da (tránh lòng vết ướt) để giảm bóng.
Nếu mép sáp vẫn lộ, đừng thêm sáp. Tán thêm màu da và quầng đỏ để đánh lạc mắt người nhìn; mắt thường bị kéo vào chỗ đỏ đậm nhất.
Phối màu cho từng kiểu vết
Một vết thương giả cần ba lớp màu: quầng da kích thích, thân vết thương và máu. Bảng dưới gợi ý cách pha từ bảng màu dầu cơ bản.
| Lớp | Vết trầy mới | Vết trầy vài giờ | Vết cắt nông |
|---|---|---|---|
| Quầng ngoài | Đỏ hồng nhạt, loang rộng | Đỏ nhạt pha chút tím | Đỏ nhạt sát hai mép |
| Thân vết | Đỏ sẫm chấm li ti | Nâu đỏ, tím chấm thưa | Đỏ rượu hoặc tím sẫm trong lòng vết |
| Máu | Vài chấm máu đặc còn ướt | Không máu ướt, chỉ vệt nâu khô | Máu đặc dọc đường rạch, có thể thêm một vệt chảy |
| Hoàn thiện | Không phủ phấn lên chỗ ướt | Phủ phấn mờ toàn bộ | Phủ phấn phần da, để lòng vết bóng |
Ánh sáng làm đổi màu đáng kể: dưới đèn vàng của tiệc, đỏ dễ thành cam, nên pha thêm chút tím hoặc nâu; ngoài trời ban ngày, màu sẽ lộ rõ hơn nên tay nhẹ hơn. Cách chắc ăn nhất là chụp thử một tấm bằng điện thoại ngay tại nơi tổ chức, vì ống kính và đèn flash thường làm màu đỏ đậm và nổi hơn mắt thường thấy. Nếu trong ảnh vết thương trông như vết sơn, giảm bớt độ tươi của lớp máu ngoài cùng.
Giữ hiệu ứng suốt buổi và xử lý khi bị hỏng
Mồ hôi là kẻ thù số một. Phủ phấn lên phần màu dầu và tránh ngồi sát nguồn nóng. Nếu buổi tiệc ngoài trời, mang theo khăn giấy và một ít màu để dặm lại.
Máu giả dính vào quần áo. Nhiều loại máu giả để lại vết trên vải sáng màu. Chọn trang phục cũ hoặc tối màu, để máu khô hẳn trước khi mặc áo vào nếu vết ở gần cổ tay.
Mép sáp bong ra. Ấn nhẹ lại bằng ngón tay ấm; nếu đã có lớp keo bên dưới, chấm thêm thật ít keo bằng tăm bông, chờ se rồi ấn. Không dùng keo khác để chữa cháy.
Vết thương bị lem. Thấm bằng khăn giấy chứ không chà; tán lại quầng đỏ, chấm lại máu. Một vết hơi lem đôi khi trông thật hơn một vết hoàn hảo.
Thấy ngứa hoặc rát. Dừng ngay, tẩy theo đúng hướng dẫn và rửa sạch. Cảm giác châm chích kéo dài, nổi mẩn hay sưng là dấu hiệu không hợp sản phẩm; nếu không đỡ thì đi khám.
Mang vết thương giả ra ngoài: phép lịch sự cần giữ
Vết thương giả càng thật thì càng có khả năng làm người không biết chuyện hoảng sợ. Ở bữa tiệc Halloween hay sự kiện cosplay, mọi người đều hiểu đó là hoá trang. Nhưng trên đường đi, ở bến xe, trong thang máy chung cư hay quán ăn đông người, một cánh tay đầy máu có thể khiến người lạ lo lắng, trẻ nhỏ sợ hãi, thậm chí có người định gọi cấp cứu giúp bạn.
Cách đơn giản là làm vết thương tại nơi tổ chức, hoặc che lại bằng tay áo dài, khăn mỏng khi di chuyển. Không dùng máu giả để giả bị tai nạn, trêu người lạ hay quay clip doạ người khác; những trò như vậy gây hoảng loạn, làm mất thời gian của người muốn giúp đỡ và có thể vi phạm quy định nơi công cộng. Với khách sạn, nhà hàng hay xe công nghệ, nhớ rằng máu giả dính vào ghế, chăn ga là thứ người khác phải dọn.
Nếu buổi hoá trang có trẻ nhỏ tham gia, nói trước với các bé đây là màu vẽ, cho bé chạm thử vào vết thương giả trên tay người lớn. Nhiều bé sợ vì không hiểu, và sợ ít đi hẳn khi thấy nó lau đi được.
Gỡ vết thương giả mà không làm tổn thương da thật
Thứ tự gỡ ngược với thứ tự làm. Thấm bớt máu giả bằng khăn giấy ẩm. Dùng que gạt nhẹ nhàng nhấc phần lớn sáp ra, không cạo sát da. Phần sáp và màu dầu còn lại lau bằng dầu tẩy trang hoặc sáp tẩy trang, để dầu ngấm một chút rồi mới lau. Nếu có lớp keo bên dưới, dùng đúng chất tẩy của loại keo đó, thấm vào bông, đặt lên vài chục giây cho keo mềm rồi lau theo chiều mọc lông, không giật.
Cuối cùng rửa bằng sữa rửa mặt dịu hoặc xà phòng dịu, lau khô và thoa kem dưỡng. Nếu da chỗ đặt vết thương đỏ lên nhẹ do chà xát, thường hết sau một thời gian ngắn; đỏ kéo dài, rát, nổi mụn nước thì không tự bôi thêm gì mà đi khám. Bài riêng về tẩy trang hiệu ứng trong mục này có hướng dẫn chi tiết hơn cho từng loại vật liệu.
Năm lỗi hay gặp khiến vết thương giả lộ là giả
Vết thương nằm trên nền da quá sạch. Da quanh vết thương thật hiếm khi giữ nguyên màu: có quầng đỏ, có chỗ hơi tái, đôi khi lấm bụi. Thiếu lớp chuyển tiếp này, vết thương trông như miếng dán đặt lên da. Tán thêm một quầng đỏ nhạt rộng hơn vết, và nếu nhân vật vừa ngã ngoài đường, chấm thêm chút nâu xám như bụi đất.
Máu đỏ tươi một màu. Máu giả mới đổ ra từ lọ thường đỏ tươi như sơn. Pha một chút nâu hoặc tím vào phần máu ở lòng vết, để phần ngoài khô sẫm hơn, chỉ giữ vài điểm đỏ tươi còn ướt. Vết thương lập tức có chiều sâu.
Hình học quá đều. Đường cắt thẳng tắp, vết trầy tròn xoe, các vệt cách đều nhau đều là dấu hiệu của bàn tay người vẽ. Cho vết cắt hơi cong, một đầu nông một đầu sâu; cho vết trầy loang lệch về một phía theo hướng cú ngã.
Mép sáp dày. Đây là lỗi phổ biến nhất ở vết cắt. Mép sáp phải mỏng tới mức nhìn nghiêng dưới đèn không thấy gờ. Nếu đã lỡ dày, lấy que gạt cạo bớt rồi miết lại, đừng cố che bằng màu.
Đặt vết thương sai chỗ. Vết trầy do ngã thường ở khuỷu tay, đầu gối, gò má, lòng bàn tay; vết cắt nhỏ thường ở ngón tay, mu bàn tay, cẳng tay. Đặt vết ở nơi hợp với câu chuyện của nhân vật thì người xem tin ngay, đặt ngẫu nhiên thì họ bắt đầu soi.
Câu hỏi thường gặp
Không có sáp tạo hình thì làm vết cắt bằng gì?
Có thể làm vết cắt chỉ bằng màu: vẽ một đường đỏ rượu mảnh, tán đỏ nhạt hai bên, thêm một vệt sáng màu da dọc một mép để giả độ nổi, rồi nhỏ máu giả đặc. Trông phẳng hơn vết đắp sáp nhưng đủ cho ảnh chụp ở khoảng cách vừa và an toàn cho da nhạy cảm.
Vết thương giả giữ được bao lâu?
Vết trầy bằng màu dầu đã phủ phấn có thể giữ cả buổi tối nếu ít đổ mồ hôi. Vết cắt bằng sáp không có keo thường bắt đầu bong mép sau vài giờ ở chỗ cử động; có lớp keo bên dưới thì bền hơn. Không nên để hiệu ứng qua đêm hay ngủ khi còn hoá trang.
Làm vết thương giả trên mặt có an toàn không?
Được ở trán, gò má, cằm nếu đã thử dị ứng và sản phẩm cho phép dùng trên mặt. Tránh mí mắt, vùng sát bờ mi và môi khi nhãn cấm; máu giả gần mắt dễ chảy vào mắt khi đổ mồ hôi. Người có mụn viêm hay bệnh da ở mặt nên hỏi bác sĩ trước.
Có được làm vết thương giả lên chỗ đang có vết xước thật không?
Không. Mỹ phẩm hoá trang, keo và chất tẩy không được bôi lên da đang trầy, nứt, viêm hay vừa lành non. Chọn vùng da lành khác, hoặc đợi vết thật lành hẳn. Đây cũng là điều hầu hết nhãn sản phẩm ghi trong phần cảnh báo.
Vì sao vết thương giả của mình trông như bị dính tương ớt?
Thường do quá nhiều máu, máu một màu đỏ tươi và thiếu quầng đỏ quanh vết. Giảm máu, pha máu với chút nâu hoặc tím, thêm quầng da kích thích và để vài chỗ khô thẫm. Vết thương thật có nhiều tông đỏ khác nhau chứ không phải một mảng đỏ đều.
Có nên dùng máu giả loại dùng được trong miệng cho vết thương ngoài da?
Có thể, vì loại này thường dịu hơn, nhưng nó dễ chảy và hay lâu khô. Ngược lại, máu giả chỉ dùng ngoài da tuyệt đối không cho vào miệng. Đọc nhãn để biết loại mình có thuộc nhóm nào, và cất xa tầm với trẻ nhỏ.