Hoá trang đi lễ hội đường phố, phố đi bộ khác hẳn đi tiệc: bạn ở giữa đám đông không ai kiểm soát, có xe cộ, có trẻ em và rất nhiều người không tham gia cuộc chơi. Vì vậy bộ đồ phải gọn, nhìn được đường, đi bộ được nhiều giờ, không mang đạo cụ giống vũ khí, không che kín mặt khi tham gia giao thông; và bạn cần một kế hoạch đơn giản cho việc giữ nhóm, nghỉ ngơi và về nhà.
Ở Việt Nam, những dịp người ta hoá trang ra đường nhiều nhất là đêm rằm Trung thu, tối Halloween ở các thành phố lớn, các ngày hội văn hoá, lễ hội của trường đại học, và những buổi tối cuối tuần ở phố đi bộ. Bài này đi qua cách chọn đồ, di chuyển, an toàn đám đông, ứng xử với người đi đường và chuẩn bị túi đồ, để buổi tối đáng nhớ vì vui chứ không vì sự cố.
Đường phố khác bữa tiệc ở chỗ nào
Ở một bữa tiệc, mọi người đều biết đó là tiệc hoá trang, có chủ nhà, có không gian giới hạn, có ghế ngồi, có nhà vệ sinh. Trên đường phố, không có điều nào trong số đó được bảo đảm. Người đi đường có thể không biết hôm nay là dịp gì, trẻ nhỏ có thể sợ thật, người lớn tuổi có thể hiểu lầm, và bạn không biết mình sẽ phải đứng bao lâu, đi bao xa.
Một điểm khác nữa là hình ảnh của bạn trên đường phố không còn là chuyện riêng của nhóm bạn. Người lạ có thể chụp, quay, đăng lên mạng mà bạn không biết. Bộ đồ nào bạn thấy ổn khi xuất hiện trên trang của một người không quen, đó mới là bộ đồ hợp với đường phố.
Đám đông ở các lễ hội đường phố cũng biến đổi rất nhanh. Một khoảng trống thoáng lúc bảy giờ tối có thể chật kín lúc chín giờ, khi có màn biểu diễn hay pháo hoa. Bộ đồ cồng kềnh, đôi cánh lớn, chiếc mũ cao, đạo cụ dài, những thứ trông rất đẹp ở góc chụp ảnh, trở thành gánh nặng và mối nguy khi dòng người dày lên.
Thêm vào đó là giao thông. Ngay cả khi bạn đi bộ trong phố cấm xe, đường đến và đường về vẫn là đường phố bình thường với xe máy, ô tô. Nghĩ về buổi tối như một chuỗi gồm đi đến, ở lại và về nhà, và chọn bộ đồ ổn cho cả ba, là cách đơn giản nhất để tránh sự cố.
Chọn bộ đồ hợp đường phố
Những tiêu chí nên đặt lên trước vẻ đẹp khi hoá trang ra đường:
- Gọn trong vòng tay: không cánh, đuôi, váy phồng chiếm chỗ của người bên cạnh; không gấu áo kéo lê dễ bị giẫm.
- Nhìn được đường: mặt nạ nửa mặt hoặc không mặt nạ; mặt nạ kín, mũ trùm phải cho thấy được dưới chân và hai bên.
- Thở và uống nước được: không mặt nạ bịt kín mũi miệng trong thời gian dài.
- Giày đi bộ được: đế bằng, đã đi quen; người đứng nhiều giờ trong đám đông rất dễ bị giẫm chân.
- Dễ thấy khi trời tối: nếu đồ toàn màu đen, thêm một chi tiết sáng màu hoặc phản quang nhỏ, nhất là khi đi qua đường.
- Không đạo cụ giống vũ khí, không quân phục, cảnh phục, phù hiệu thật: ở nơi đông người, những thứ này dễ gây hoảng loạn và bị lực lượng chức năng kiểm tra.
- Tháo nhanh được: nếu thấy nóng, mệt, đông quá, bạn phải biến được thành "người bình thường" trong một phút.
Nếu bạn muốn một bộ thật kỳ công để chụp ảnh, hãy tách thành hai buổi: chụp ảnh ở nơi riêng, giờ vắng; còn buổi đi lễ hội thì mặc phiên bản gọn. Đó là cách nhiều người chơi cosplay lâu năm vẫn làm, và nó giúp cả bộ đồ lẫn bạn đều nguyên vẹn đến cuối buổi.
Đi đến và đi về: xe máy, xe công nghệ, xe buýt
Đi xe máy là chỗ dễ xảy ra sự cố nhất với người hoá trang. Mũ bảo hiểm là bắt buộc, và hầu hết phụ kiện đầu như sừng, tai, mặt nạ, tóc giả cồng kềnh đều không nằm vừa dưới mũ. Vì vậy: tháo phụ kiện đầu và mặt nạ trước khi lên xe, cất vào túi, đến nơi mới đeo. Mặt nạ che mắt làm hẹp tầm nhìn sang hai bên, thứ người đi xe máy cần nhất.
Áo choàng dài, khăn quàng dài, váy rộng có nguy cơ bay vào bánh xe hoặc xích xe khi ngồi sau. Đây là rủi ro có thật, nhất là với áo choàng buộc ở cổ. Hãy gom gọn, buộc lại, hoặc cởi ra trước khi lên xe. Người cầm lái nên mặc đồ thường, chỉ hoá trang khi đã gửi xe.
Khi gửi xe ở bãi tạm gần khu lễ hội, hãy ghi nhớ vị trí bằng một mốc dễ thấy và chụp ảnh lại. Lúc về, đường phố đông và tối hơn lúc đến, và trong bộ đồ hoá trang, bạn sẽ không muốn đi tìm xe thêm nửa tiếng.
Nếu đi xe công nghệ, taxi hay xe buýt, hãy che bớt phần trang điểm máu me và cất đạo cụ trong túi để không làm tài xế và hành khách khác hoảng. Một chiếc áo khoác rộng là món đồ đa năng nhất của người hoá trang ra đường: che bộ đồ khi đi lại, giữ ấm khi trời trở lạnh, và trở thành tấm lót khi cần ngồi xuống. Nếu đã uống rượu bia, không lái xe; hẹn trước phương án về nhà cho cả nhóm.
Giữ an toàn trong đám đông
Những nguyên tắc chung về an toàn đám đông, áp dụng cho mọi lễ hội, càng quan trọng khi bạn mặc đồ hoá trang:
- Hẹn điểm tập trung dễ nhận ra và cách xa khu đông nhất, cùng giờ hẹn quay lại nếu lạc nhau. Đừng chỉ trông vào điện thoại vì sóng có thể nghẽn khi quá đông.
- Đi theo cặp: mỗi người có một "bạn đồng hành" phải luôn nhìn thấy nhau.
- Đứng ở mép, gần lối thoát, thay vì chen vào trung tâm khi có màn biểu diễn hay pháo hoa.
- Nhận ra dấu hiệu nguy hiểm: khi bạn bị ép đến mức không tự chọn được hướng đi, khó cử động tay, cảm thấy bị dòng người đẩy theo, hãy tìm cách di chuyển chéo về phía mép, không đi ngược dòng.
- Giữ hai tay rảnh khi đông: cất đạo cụ, gập ô, đeo túi phía trước.
- Đi cùng trẻ em: mặc cho trẻ màu dễ thấy, chụp ảnh trẻ trước khi đi để nhớ trang phục, dặn trẻ đứng yên ở một chỗ dễ thấy nếu lạc, và ghi thông tin liên lạc của bố mẹ vào vòng tay hoặc thẻ trong túi trẻ.
Nếu thấy người bị ngất, bị thương hoặc có xô xát, hãy báo ngay cho lực lượng giữ trật tự, nhân viên y tế tại chỗ hoặc gọi số cấp cứu 115. Không nên tự chen vào giữa đám đông để giúp nếu điều đó khiến chính bạn gặp nguy hiểm.
Ứng xử với người đi đường và chuyện chụp ảnh
Người hoá trang ra đường thường được xin chụp ảnh, nhất là bởi trẻ em và du khách. Bạn có quyền đồng ý hoặc từ chối, và một lời từ chối lịch sự hoàn toàn bình thường. Khi đồng ý, hãy bước sang lề để không chắn lối đi. Với trẻ nhỏ, cúi xuống ngang tầm mắt, nói chuyện nhẹ nhàng, tháo mặt nạ đáng sợ nếu trẻ có vẻ hoảng.
Chiều ngược lại cũng vậy: nếu bạn muốn chụp người hoá trang khác, hãy hỏi trước. Không chụp trẻ em của người khác khi chưa được bố mẹ cho phép. Bộ đồ hoá trang không phải lời đồng ý cho người khác chạm vào, kéo, giật phụ kiện hay bình luận về cơ thể.
Nếu bị quấy rối, như bị chạm vào, bị bám theo, bị chụp ảnh ở góc khiếm nhã, hãy rời khỏi chỗ đó, gọi bạn đồng hành, và báo cho ban tổ chức hoặc lực lượng giữ trật tự gần nhất. Đừng tự xử lý bằng cách đôi co giữa đám đông. Và với chính mình, không hù doạ người lạ, không dùng đạo cụ chọc vào người khác, không đứng chắn lối thoát hay lối đi của xe cứu thương.
Nóng, mưa, mệt: chăm sóc bản thân khi mặc đồ hoá trang
Đồ hoá trang thường nóng hơn quần áo thường, và lễ hội đường phố thường kéo dài nhiều giờ. Ở các thành phố phía Nam, ngay cả buổi tối cũng có thể oi bức; ở miền Bắc, cuối thu có thể se lạnh và gió. Hãy uống nước đều đặn, không đợi đến khi khát; nghỉ ngồi mỗi giờ một lần nếu được; tháo mặt nạ, mũ trùm khi thấy chóng mặt, buồn nôn, tim đập nhanh.
Trang điểm và keo dán dưới mồ hôi dễ gây ngứa, rát. Nếu thấy da nóng rát, nổi mẩn, hãy tẩy đi càng sớm càng tốt. Kính áp tròng màu cần tháo ngay khi đau, đỏ, mờ; mang theo hộp và dung dịch ngâm để không phải đeo tiếp vì không có chỗ cất.
Mưa bất chợt có thể làm hỏng đồ giấy, bìa, làm lem màu vẽ. Một chiếc áo mưa mỏng gấp gọn, một túi ni lông bọc đạo cụ, một chiếc khăn khô là đủ để không phải bỏ dở buổi tối. Nhóm đi chung nên để ý lẫn nhau: người mặc đồ kín nhất, đeo mặt nạ lâu nhất thường là người mệt nhất mà ít nói ra. Và hãy chấp nhận rằng ra về sớm khi mệt là lựa chọn đúng: lễ hội năm sau vẫn còn.
Túi đồ mang theo khi hoá trang ra đường
Một túi đeo chéo nhỏ, đeo phía trước người, nên có:
- Nước uống, một món ăn nhẹ.
- Áo khoác mỏng hoặc áo mưa gấp gọn.
- Kim băng, băng dính vải, vài chiếc kẹp tóc để sửa nhanh.
- Khăn giấy ướt, khăn tẩy trang nhỏ, giấy thấm dầu.
- Hộp đựng mặt nạ, phụ kiện đầu để cất khi đi xe hoặc khi đông.
- Hộp và dung dịch kính áp tròng nếu có đeo; kính cận dự phòng.
- Sạc dự phòng; ghi nhớ điểm tập trung và giờ hẹn của nhóm.
- Một ít tiền mặt cho trường hợp cần đi xe về mà điện thoại hết pin.
Túi đeo phía trước người vừa tiện lấy đồ vừa khó bị kẻ gian móc túi, chuyện hay xảy ra ở nơi đông người. Đồ quý như ví, điện thoại nên cất ở ngăn kéo khoá kín, không bỏ trong túi áo choàng hay túi đạo cụ, vì đó là những nơi bạn khó để ý nhất khi đang mải chụp ảnh.
Về đến nhà, tẩy trang kỹ, giặt hoặc phơi thoáng đồ hoá trang trước khi cất, và kiểm tra lại đạo cụ, phụ kiện bị hỏng để sửa trước dịp sau. Một bộ đồ được chăm sóc tốt có thể đi cùng bạn qua nhiều mùa lễ hội.
Câu hỏi thường gặp
Đeo mặt nạ đi xe máy có được không?
Không nên. Mặt nạ làm hẹp tầm nhìn và thường không đội vừa mũ bảo hiểm, trong khi đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy là bắt buộc. Hãy tháo mặt nạ, sừng, tai giả trước khi lên xe, cất vào túi, đến nơi rồi mới đeo lại.
Mang trẻ nhỏ đi lễ hội đường phố khi hoá trang cần lưu ý gì?
Cho trẻ mặc màu dễ thấy, chụp ảnh trẻ trước khi đi, dặn trẻ đứng yên ở chỗ dễ thấy nếu lạc, ghi thông tin liên lạc của bố mẹ vào vòng tay. Đứng ở mép đám đông, tránh giờ cao điểm và tránh những người hoá trang đáng sợ nếu trẻ dễ hoảng.
Có nên mang kiếm, súng đồ chơi đi phố đi bộ khi hoá trang không?
Không nên. Ở nơi đông người, đạo cụ giống vũ khí dễ gây hoảng loạn và bạn có thể bị kiểm tra, giữ lại. Nếu bộ đồ thật sự cần đạo cụ, hãy dùng loại xốp mềm, màu sặc sỡ, cất kín khi di chuyển và chỉ lấy ra ở nơi tổ chức cho phép.
Bị người lạ chạm vào hoặc chụp ảnh khiếm nhã khi hoá trang thì làm gì?
Rời khỏi chỗ đó, gọi bạn đồng hành, báo cho ban tổ chức hoặc lực lượng giữ trật tự gần nhất. Không nên đôi co giữa đám đông. Bộ đồ hoá trang không phải lời đồng ý để người khác chạm vào bạn.
Làm sao để không bị lạc nhóm ở lễ hội đông người?
Hẹn trước một điểm tập trung dễ nhận ra, cách xa khu đông nhất, kèm giờ quay lại nếu lạc. Đi theo cặp, luôn nhìn thấy bạn đồng hành. Đừng chỉ dựa vào điện thoại vì sóng di động thường nghẽn khi quá đông.
Hoá trang đi phố có cần xin phép ai không?
Đi dạo bình thường trong trang phục hoá trang thường không cần xin phép. Nhưng nếu tổ chức nhóm đông diễu hành, biểu diễn, chụp ảnh có thiết bị lớn hay quay phim, nên hỏi đơn vị quản lý khu vực trước. Luôn tuân theo hướng dẫn của ban tổ chức lễ hội và lực lượng giữ trật tự.